Çocuklar içinse bayram; gördüklerinden anlam çıkarmaya çalıştıkları, duygularını sessizce biriktirdikleri özel zamanlardır.
Özellikle Kurban Bayramı…Bir çocuğun zihninde sadece yeni kıyafetler ya da bayram harçlıklarıyla yer etmez. Aynı zamanda anlamlandıramadığı görüntüler, sorduğu ama bazen cevap bulamadığı sorular ve hissettiği yoğun duygularla da şekillenir.
Çocuklar dünyayı bizim baktığımız yerden görmezler. Bir yetişkinin “alışılmış” dediği birçok durum, bir çocuğun iç dünyasında kaygı, korku ya da kafa karışıklığı oluşturabilir. Özellikle okul öncesi dönemde çocuklar gördüklerini doğrudan algılar; olayların dini, kültürel ya da toplumsal boyutunu yetişkinler gibi yorumlayamazlar.
Bayram sabahı bazen bir çocuğun sessizce şunu düşündüğünü fark etmeyiz:“Sevdiğimiz hayvana neden zarar veriliyor?”“Canı acıyor mu?”“Bir şey yapmak istersem yanlış mı olur?”
Bu sorular aslında çocukların empati kurabildiğini, vicdan geliştirdiğini ve duygusal olarak düşündüğünü gösterir. Bu yüzden onların hislerini küçümsemek yerine anlamaya çalışmak gerekir.
Kurban kesim anına çocukların doğrudan şahit olması, özellikle küçük yaş gruplarında psikolojik açıdan zorlayıcı olabilir. Çünkü çocuk zihni, ölüm kavramını henüz sağlıklı biçimde ayırt edebilecek gelişim düzeyinde değildir. Bazı çocuklar gördükleri görüntülerden sonra korkular yaşayabilir, yalnız kalmak istemeyebilir, uyku düzenlerinde değişimler görülebilir ya da hayvanlara karşı yoğun hassasiyet geliştirebilirler.
Bayramın çocukların zihninde bırakması gereken şey korku değil; paylaşmanın sıcaklığıdır. Bir sofrayı birlikte kurmak, büyükleri ziyaret etmek, ihtiyaç sahiplerini sevindirmek, dayanışmayı hissetmek… Çocukların bayramı böyle hatırlamaya ihtiyacı vardır. Çünkü çocuklar en çok kendilerini nasıl hissettiklerini hatırlarlar.
Bu nedenle çocukları kanlı görüntülerden, kesim detaylarından ve yoğun görsel uyaranlardan mümkün olduğunca uzak tutmak; süreci onların yaşına uygun, güvenli ve açıklayıcı bir şekilde yönetmek oldukça önemlidir.
Çocukların gözlerinde korkunun değil huzurun, kaygının değil güvenin yer ettiği bir bayram dileğiyle…
Herkesin Kurban Bayramını en içten dileklerimle kutluyorum.